Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 254/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử. Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định là quy định cụ thể đối tượng sử dụng hóa đơn điện tử và các trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử.
![]() |
Nhiều trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử từ ngày 1/7. Ảnh: AI |
Theo Nghị định, tổ chức kinh tế, tổ chức khác, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và các trường hợp rủi ro cao về thuế theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, trừ các trường hợp được sử dụng hóa đơn điện tử không có mã hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.
Đối với doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực như điện lực, xăng dầu, bưu chính, viễn thông, nước sạch, tài chính - ngân hàng, chứng khoán, tài sản mã hóa, dịch vụ hỗ trợ giao dịch trên sàn giao dịch các-bon, bảo hiểm, y tế, thương mại điện tử, siêu thị, thương mại, vận tải và các tổ chức kinh tế đã hoặc sẽ thực hiện giao dịch điện tử với cơ quan thuế, có hạ tầng công nghệ thông tin và hệ thống phần mềm đáp ứng yêu cầu, được sử dụng hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế, trừ trường hợp rủi ro cao về thuế hoặc đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử có mã.
Nghị định cũng quy định tổ chức kinh tế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng như trung tâm thương mại, siêu thị, bán lẻ, ăn uống, nhà hàng, khách sạn, vận tải hành khách, dịch vụ nghệ thuật, vui chơi giải trí, chiếu phim và các dịch vụ phục vụ cá nhân khác phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.
Đáng chú ý, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm hoặc bán tài sản phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng bắt buộc phải áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
Bên cạnh đó, Nghị định quy định cụ thể các trường hợp cơ quan thuế cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh. Trong đó có tổ chức không kinh doanh nhưng phát sinh giao dịch bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ thuộc diện chịu thuế; doanh nghiệp ngừng hoạt động nhưng chưa chấm dứt hiệu lực mã số thuế có phát sinh thanh lý tài sản; doanh nghiệp tạm ngừng hoạt động nhưng cần hóa đơn để thực hiện hợp đồng đã ký; doanh nghiệp bị cưỡng chế bằng biện pháp ngừng sử dụng hóa đơn hoặc đang làm thủ tục phá sản nhưng vẫn có hoạt động kinh doanh dưới sự giám sát của Tòa án.
Nghị định cũng quy định chi tiết việc áp dụng hóa đơn điện tử đối với một số trường hợp đặc thù như nhận nhập khẩu hàng hóa ủy thác, ủy thác xuất khẩu, hàng hóa xuất khẩu, điều chuyển hàng hóa giữa các đơn vị phụ thuộc, bán hàng lưu động, điều chuyển tài sản, hoạt động cho thuê tài chính và hợp đồng hợp tác kinh doanh.
Đáng chú ý, Nghị định dành một điều quy định cụ thể các trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử.
Theo đó, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh bán hàng hóa, dịch vụ thuộc trường hợp lập bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp không phải sử dụng hóa đơn điện tử, trừ trường hợp đăng ký sử dụng.
Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có thu nhập từ hoạt động cho thuê bất động sản; cung cấp sản phẩm, dịch vụ nội dung thông tin số như trò chơi điện tử, phim số, ảnh số, nhạc số, quảng cáo số cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài cũng thuộc diện không phải sử dụng hóa đơn điện tử.
Ngoài ra, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh làm đại lý xổ số, đại lý bảo hiểm, đại lý bán hàng đa cấp mà doanh nghiệp đã thực hiện khấu trừ thuế theo quy định cũng không phải sử dụng hóa đơn điện tử.
Nghị định cũng quy định không phải sử dụng hóa đơn điện tử đối với các khoản phí và khoản thu phát sinh từ hoạt động tái bảo hiểm; nhận tiền gửi; hoạt động tài chính như phát hành chứng chỉ tiền gửi, chứng khoán sơ cấp, giấy tờ có giá; hoạt động bán nợ, giao dịch ngoại tệ và sản phẩm phái sinh.
Các trường hợp góp vốn bằng tài sản; điều chuyển tài sản giữa công ty mẹ và đơn vị phụ thuộc; điều chuyển tài sản khi chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi loại hình doanh nghiệp; cho mượn máy móc, thiết bị là tài sản cố định, công cụ, dụng cụ phục vụ gia công hàng hóa mà không thu tiền, không chuyển quyền sở hữu cũng không phải sử dụng hóa đơn điện tử.
Bên cạnh đó, hàng hóa, dịch vụ được sử dụng để tiếp tục quá trình sản xuất, kinh doanh trong nội bộ doanh nghiệp; hàng hóa, dịch vụ phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của chính cơ sở kinh doanh; các khoản thu không liên quan đến bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ như tiền bồi thường, tiền thưởng, các khoản thu hộ, chi hộ và các khoản thu tài chính cũng thuộc diện không phải lập hóa đơn điện tử.
Nghị định số 254/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026.
Nguồn tin: Báo VOV



