Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) không chỉ góp phần phát huy tiềm năng, lợi thế của các địa phương mà còn trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững. Tại Thanh Hóa, cùng với việc đẩy mạnh quảng bá trên các nền tảng số, tăng cường kiểm tra, giám sát chất lượng sản phẩm, nhiều chủ thể OCOP đang chủ động đổi mới, nâng cao chất lượng để giữ vững thương hiệu và chinh phục những thị trường khó tính.

Giữ hồn nghề truyền thống và bệ đỡ OCOP

Nhắc đến nước mắm truyền thống xứ Thanh, nước mắm Lê Gia là một trong những thương hiệu tiêu biểu được người tiêu dùng trong và ngoài nước biết đến. Đến nay, doanh nghiệp sở hữu hai sản phẩm OCOP 5 sao quốc gia là nước mắm và mắm tôm, nằm trong tổng số 126 sản phẩm OCOP 5 sao của cả nước tính đến hết tháng 3/2026.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương về bí quyết duy trì và nâng cao chất lượng sản phẩm sau khi được công nhận OCOP, ông Lê Anh - Công ty TNHH Thực phẩm & Thương mại Dịch vụ Lê Gia cho biết, doanh nghiệp lựa chọn một hướng đi rõ ràng: giữ nguyên phương pháp truyền thống nhưng chuẩn hóa bằng công nghệ và các tiêu chuẩn hiện đại.

Quy trình sản xuất nước mắm Lê Gia được kiểm soát chặt chẽ từ khâu lựa chọn cá cơm tươi, muối sạch đến ủ chượp, đóng chai, bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm. Ảnh: Quốc Anh

“Lê Gia định vị là thương hiệu nước mắm truyền thống được sản xuất theo các tiêu chuẩn quốc tế. Điều đó có nghĩa là chúng tôi không thay đổi cốt lõi của nghề từ nguyên liệu, phương pháp ủ chượp đến triết lý làm mắm, nhưng đồng thời chuẩn hóa toàn bộ quy trình theo các hệ thống quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm hiện đại”, ông Lê Anh chia sẻ.

Theo đó, cốt lõi của nghề làm mắm từ việc chọn cá cơm tươi, ướp muối theo tỷ lệ truyền thống đến quá trình ủ chượp dài ngày trong thùng gỗ vẫn được doanh nghiệp giữ nguyên. Song song với đó, Lê Gia áp dụng hàng loạt tiêu chuẩn quốc tế như FSSC 22000, FDA, HACCP, ISO 22000, GACC… đồng thời sở hữu mã số xuất khẩu vào nhiều thị trường khó tính như EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc...

“Chúng tôi tin rằng công nghiệp hóa không phải để thay thế truyền thống, mà là để truyền thống được làm chuẩn và làm tốt hơn”, ông Lê Anh nhấn mạnh.

Chính cách tiếp cận này đã giúp sản phẩm giữ được hương vị nguyên bản của nước mắm truyền thống, đồng thời đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe về chất lượng, an toàn thực phẩm của thị trường trong nước và quốc tế.

Hiện, Công ty TNHH Thực phẩm & Thương mại dịch vụ Lê Gia sở hữu hai sản phẩm OCOP 5 sao quốc gia là nước mắm và mắm tôm. Ảnh: Quốc Anh

Hiện nay, các sản phẩm mang thương hiệu Lê Gia gồm nước mắm, mắm tôm, các loại gia vị thực phẩm tự nhiên từ hải sản và gia vị ăn dặm cho trẻ em đã có mặt tại hầu hết các hệ thống siêu thị trên cả nước, đồng thời xuất khẩu tới hơn 10 quốc gia và vùng lãnh thổ như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia, New Zealand, Singapore, Nam Phi...

Theo ông Lê Anh, một trong những bước ngoặt quan trọng nhất của doanh nghiệp chính là khi đạt chứng nhận OCOP 5 sao quốc gia. “Đối với những doanh nghiệp nông nghiệp nhỏ như chúng tôi, chương trình OCOP giống như đôi cánh giúp các chủ thể tự tin vươn lên, phát triển cùng quê hương. Nhờ OCOP, đặc biệt là OCOP 5 sao quốc gia, chúng tôi có nhiều cơ hội tiếp cận khách hàng, hệ thống phân phối hiện đại và được nhiều người biết đến hơn”, ông Lê Anh nói.

Danh hiệu OCOP 5 sao quốc gia không chỉ là sự ghi nhận về chất lượng mà còn trở thành “con dấu uy tín” giúp thương hiệu gia tăng sức cạnh tranh trên thị trường. Thông qua chương trình OCOP, doanh nghiệp có điều kiện tham gia các hoạt động xúc tiến thương mại, hội nghị kết nối cung cầu, hội chợ triển lãm trong và ngoài tỉnh. Đây được xem là “tấm vé thông hành” để sản phẩm tiếp cận các hệ thống siêu thị, nhà phân phối lớn và các đối tác xuất khẩu.

Người dân, du khách tham quan và trải nghiệm khu vực sản xuất nước mắm Lê Gia. Ảnh: Quốc Anh

“Có thể nói, OCOP đã tạo ra bệ đỡ để những doanh nghiệp nhỏ như Lê Gia có cơ hội được kết nối sâu hơn với cộng đồng, tiếp cận nhiều nguồn lực về kỹ thuật, thị trường và truyền thông”, ông Lê Anh cho hay.

Không chỉ phát triển sản phẩm, doanh nghiệp còn mở rộng sang lĩnh vực du lịch trải nghiệm. Năm 2024, nhà máy sản xuất nước mắm Lê Gia được UBND tỉnh Thanh Hóa công nhận là điểm du lịch. Đây là cơ sở để doanh nghiệp tổ chức các hoạt động tham quan, trải nghiệm nghề làm nước mắm truyền thống, góp phần lan tỏa giá trị văn hóa bản địa và quảng bá sản phẩm OCOP tới du khách.

Tạo động lực để OCOP Thanh Hóa phát triển bền vững

Thanh Hóa đang tiếp tục tạo động lực mới cho Chương trình mỗi xã một sản phẩm bằng hàng loạt giải pháp đồng bộ từ quản lý, kiểm tra, giám sát đến quảng bá và hỗ trợ phát triển sản phẩm.

Theo chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, các địa phương phải tăng cường ứng dụng công nghệ số, cập nhật đầy đủ thông tin sản phẩm OCOP trên các nền tảng số như ứng dụng Công dân số Thanh Hóa và VNeID, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận thị trường và nâng cao hiệu quả quảng bá. Cùng với đó, các xã, phường được giao trách nhiệm thường xuyên rà soát, hướng dẫn các chủ thể duy trì chất lượng, bảo đảm an toàn thực phẩm, giữ vững uy tín và thương hiệu sản phẩm đã được công nhận.

Những dịp cuối tuần, rất đông du khách, người dân đến tham quan mô hình sản xuất nước mắm Lê Gia. Ảnh: Quốc Anh

Đối với các sản phẩm sắp hết hạn chứng nhận OCOP, địa phương chủ động thông báo, hỗ trợ hoàn thiện hồ sơ đánh giá lại hoặc nâng hạng sao, bảo đảm tính liên tục và bền vững của chương trình.

Các sở, ngành chức năng như Nông nghiệp và Môi trường, Công Thương, Y tế, Khoa học và Công nghệ, Công an tỉnh cũng được yêu cầu tăng cường hỗ trợ các chủ thể OCOP mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao năng lực quản trị, phát triển thị trường trong nước và hướng tới xuất khẩu. Đồng thời, các hoạt động kiểm tra, giám sát việc sử dụng nhãn hiệu OCOP, chất lượng sản phẩm, nguồn gốc nguyên liệu và bảo vệ môi trường được siết chặt nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và uy tín thương hiệu OCOP Thanh Hóa.

Bên cạnh công tác quản lý, tỉnh đặc biệt chú trọng xúc tiến thương mại và chuyển đổi số. Trong 6 tháng đầu năm 2026, hơn 400 sản phẩm OCOP của Thanh Hóa đã được tích hợp trên bản đồ số, đồng thời 72 video, clip quảng bá được trình chiếu tại các điểm du lịch, khách sạn và Cảng hàng không Thọ Xuân.

Những giải pháp này không chỉ góp phần gia tăng nhận diện thương hiệu mà còn mở ra cơ hội kết nối thị trường, thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm. Nhờ những chính sách hỗ trợ và định hướng phát triển rõ ràng, Chương trình OCOP tại Thanh Hóa tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực.

Theo Văn phòng điều phối nông thôn mới tỉnh Thanh Hóa, trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh có thêm 35 sản phẩm được công nhận OCOP, đạt 53,8% kế hoạch năm. Lũy kế đến nay, Thanh Hóa có 692 sản phẩm OCOP, trong đó có 2 sản phẩm 5 sao, 64 sản phẩm 4 sao và 626 sản phẩm 3 sao. Đây là nền tảng quan trọng để các chủ thể tiếp tục đầu tư nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững.

Tác giả: Ngô Nhung

Nguồn tin: congthuong.vn